Пусть Всевышний успокоит наши сердца и не Даст поддастся смуте...

May the Almighty calm our hearts and prevent us from succumbing to turmoil... / Yüce Allah kalplerimizi sakinleştirsin ve sıkıntıya boyun eğmesine izin vermesin... / Le Të qetësojë i Plotfuqishmi zemrat tona dhe të na parandalojë t'i nënshtrohemi trazirave...
Очередной раз Ид аль Фитр отмечается в разные дни. Те страны которые провели в Рамадане 28 дней, естественно будут завершать сегодня 29 днём. А некоторые страны (меньшинство), которые зашли в Рамадан на день раньше, отмечают Ид сегодня. Естественно недоумение и сомнение. Но иншаАллах, можно успокоить тех кто в сомнении, если где-то на Земле можно было увидеть молодую Луну начала месяца Рамадан, то первый день войдёт в месяц. И в данной ситуации с окончанием Рамадана, что есть вероятность, что до Фаджра следующего дня можно увидеть начало месяца Шауваль, то по Воле Аллаха и его милости, полагаясь на Него будем отмечать Ид аль Фитр...

Например на данное время в столице Албании Тиране утренний намаз в 04:53

Альхамдулиллях, серп молодой Луны уже виден до Фаджра в Тиране. Также аналогично произошло и в Сибири, в Казане, Москве и т.д. и т.п...
Очень много людей пишут, звонят и спрашивают по поводу того, что некоторые завтра постятся, а некоторые празднуют. И каково положение этого? Отвечу, что в этом нет никаких проблем. Вопрос ведения Луны и будет ли достаточным ведение Луны в одной местности, чтобы все мусульмане мира праздновали, или этого недостаточно, является вопросом разногласий. И это разногласие приемлемое.
Хамбалиты сказали, что достаточно ведения Луны в любой точке мира, чтобы все мусульмане праздновали. Они опираются на общий смысл хадиса, в котором Пророк, саллиллаху алейхи вассалям, сказал: поститесь при ведении Луны и завершайте пост при ведении Луны. То есть, самого по себе ведения Луны в любой точке мира достаточно для всей общины мусульман.
Второе мнение в этом вопросе – это то, что в каждой местности отдельно должны увидеть Луну. И ведение Луны в другой местности никак на положение мусульман в их местности не влияет. Поэтому мнению то, что Луну увидели в Саудии или в Мавритании, никакой силы для жителей вашей местности не имеет. И это мнение передается от Ибн Аббаса, ради Аллаху Анхума. Поэтому нет проблем, если кто-то будет завтра поститься, опираясь на мнение Ибн Аббаса, а другие будут праздновать, опираясь на мнение хамбалитов. Этот вопрос не должен быть причиной разногласий, споров и разделения мусульман.
Как поступить, если твоя страна (район или мечеть) празднует аль-‘Ид не вместе с другими мусульманами?
Часто мусульманские страны и даже отдельные города (мечети) разногласят в начале и окончании Рамадана. В результате чего возникают следующие вопросы: «Когда завершать пост, совершать праздничную молитву, совершать праздничное Жертвоприношение или выплачивать закят аль-Фитр, если твоя местность отличается в определении начала нового месяца?»
Следовать за своей местностью
Если мусульмане твоего города или страны определяют начало и конец месяца по зрительному наблюдению, то следует поститься и завершать пост вместе с ними. Так говорили Ибн Баз, Ибн ‘Усаймин и другие учёные, независимо от того, совпадает этот аль-‘Ид с Саудовской Аравией или нет. См. «Фатауа Ибн Баз» (15/101), «Нурун ‘аля ад-Дарб» (16/71).
Если местность опирается на астрономические расчёты
Если же твоя страна не учитывает зрительное наблюдение, а опирается на астрономические вычисления, то правильнее всего следовать за той страной, где была зрительная фиксация луны. Наиболее надёжным ориентиром в этом раньше являлась Саудовская Аравия, где находится благословенная Мекка, названная Аллахом «матерью всех городов». Так говорили Ибн Баз и учёные Постоянного комитета. См. «Фатауа Ибн Баз» (15/105), «Фатауа аль-Ляджна» (3127).
Когда совершать праздничную молитву?
Если в твоей местности празднование аль-‘Ид не совпадает с Меккой, нужно ли тебе участвовать в молитве? Обладатели знания, среди которых ‘Убайд аль-Джабири, ‘Асым аль-Къарюти, ‘Адиль ас-Субай’и, говорили следующее:
Если твоё отсутствие вызовет разногласия или смуту, лучше прийти и совершить молитву как добровольную (нафиля).
Если твоё отсутствие никто не заметит, можешь не участвовать в этой молитве.
В праздник Жертвоприношения (‘Ид аль-Адха) лучше не совершать Жертвоприношение в день, когда празднует твоя местность.
Вместо этого можно собраться с теми, кто опирался на зрительную фиксацию, и провести молитву где-то отдельно, не афишируя это. Если же это невозможно или вызовет смуту и проблемы, то следует совершить аль-‘Ид дома с членами семьи без хутбы, как это делал Анас ибн Малик, когда упускал молитву аль-‘Ид с имамом.
Когда выплачивать закят аль-Фитр?
Если в твоём городе аль-‘Ид празднуют раньше, и ты боишься не успеть выплатить закят аль-Фитр до реальной праздничной молитвы, поскольку сборы могут прекратиться и т.п., то можно сделать это заранее – за день-два до праздника. Так поступали некоторые сподвижники, и такой же ответ на подобную ситуацию некоторым русскоязычным студентам давал шейх ‘Али ат-Тууейджири.
Избегайте разногласий
Два раза в год, Умма мусульман разделяется на два лагеря: на тех, кто на день раньше входят в месяц Рамадан и на тех, кто начинает поститься на день позже. То же самое происходит и со временем завершения месяца Рамадан. Конечно, со стороны это выглядит как разделение Уммы и неприятно для сердец мусульман.
Но на самом деле в этом нет ничего необычного или крайне отрицательного. Пророк (мир ему и благословение Аллаха) сказал: «Пост соблюдается тогда, когда постятся все, и разговляются тогда, когда разговляются все, и Жертвоприношение совершается тогда, когда совершают его все». ат-Тирмизи 697, Ибн Маджах 1660.
Шейхуль-Ислам Ибн Таймия сказал: “Человек не должен начинать поститься или заканчивать пост в одиночку, даже если он увидел луну. Он должен поститься и заканчивать пост вместе с людьми, как на это указывает хадис пророка (мир ему и благословение Аллаха)”. “Маджму’уль-фатауа” 25/114
Имам ас-Сан’ани сказал: “В этом хадисе содержится доказательство, что пребывание в согласии с людьми – принято в установлении праздника (‘ид), и что отдельный человек, который полагает, что наступил день праздника из-за обнаружения луны, обязан быть в согласии с людьми. Единство людей в отношении праздничной молитвы, завершения поста и жертвоприношения – является обязательным для отдельного человека”. “Субулю-Ссалям” 2/72.
Из хадиса и мнения учёных ясно, что каждый человек, проживающий в той или иной местности должен начинать и заканчивать пост вместе со своим народом. То же самое касается и Дня Жертвоприношения. Сейчас во многих исламских странах есть специальные комитеты, наблюдающие и фиксирующие появление новой Луны, и люди данной местности должны ориентироваться на данные этих комитетов и подчиняться их решениям (конечно если они компетентны и не лукавят).
Так должна проявляется сплочённость народа и чтобы избегать фитны. Например, в Сирии есть свой комитет, и Сирия не обязана следовать в этом вопросе Саудии, и так-же касается других стран. Те же страны, в которых нет таких наблюдений ориентируются на видение Луны комитетов близлежащих стран. Но ни у в коем случае по астрономическим вычислениям например как Турция и следующие по её стопам некоторые муфтияты...
Да прости нам Аллах наши грехи и Даст мудрость. Аминь!
May the Almighty calm our hearts and prevent us from succumbing to turmoil...
Once again, Eid al-Fitr is being celebrated on different days. Countries that observed Ramadan for 28 days will naturally conclude it today as the 29th day. Meanwhile, some countries (a minority), which began Ramadan a day earlier, are celebrating Eid today. Naturally, this causes confusion and doubt. However, by the Will of Allah, those who are uncertain can find reassurance: if the young crescent moon marking the beginning of Ramadan could be seen anywhere on Earth, the first day was validly counted as part of the month. In this situation regarding the end of Ramadan, there is a possibility that the crescent marking the start of Shawwal could be visible before Fajr of the next day. By Allah’s Will and mercy, we rely on Him and celebrate Eid al-Fitr.

For example, at this time in Tirana, the capital of Albania, Fajr prayer is at 4:53 AM.

Alhamdulillah, the crescent of the new moon is already visible before Fajr in Tirana. Similarly, this occurred in Siberia, Kazan, Moscow, and other places.
Many people are writing, calling, and asking about the fact that some will fast tomorrow, while others will celebrate. What is the position on this? I will answer that there is no problem in this matter. The question of whether the sighting of the moon in one place is sufficient for all Muslims around the world to celebrate or whether it is insufficient is a matter of disagreement. And this disagreement is acceptable.
The Hanbalis have stated that the sighting of the moon in any part of the world is enough for all Muslims to celebrate. They base this on the general meaning of the hadith in which the Prophet (peace be upon him) said: "Fast when you see the moon and break your fast when you see the moon." That is, the mere sighting of the moon in any part of the world is sufficient for the entire Muslim community.
The second opinion on this issue is that the moon must be sighted separately in each region. And the sighting of the moon in another region has no effect on the situation of Muslims in their own locality. Therefore, according to this opinion, the sighting of the moon in Saudi Arabia or Mauritania has no bearing on the residents of your area. This view is attributed to Ibn Abbas (may Allah be pleased with him). So, there is no problem if some people fast tomorrow based on the opinion of Ibn Abbas, while others celebrate based on the opinion of the Hanbalis. This issue should not be a cause of disagreements, disputes, or division among Muslims.
What should you do if your country (region or mosque) celebrates Eid differently from other Muslims?
Often, Muslim countries—and even individual cities or mosques—disagree on the start and end of Ramadan. This raises questions: "When should we break the fast, perform the Eid prayer, offer the sacrificial animal, or pay Zakat al-Fitr if your area differs in determining the start of the new month?"
Follow Your Local Community
If the Muslims in your city or country determine the start and end of the month based on visual sighting, you should fast and break the fast with them. This was the opinion of Ibn Baz, Ibn Uthaymeen, and other scholars, regardless of whether this Eid coincides with Saudi Arabia or not. See Fatawa Ibn Baz (15/101) and Nurun ‘ala ad-Darb (16/71).
If Your Area Relies on Astronomical Calculations
If your country does not consider visual sightings but relies on astronomical calculations, it is better to follow the country where the moon was visually sighted. The most reliable reference in the past has been Saudi Arabia, where the blessed Mecca—the "Mother of All Cities," as named by Allah—is located. This was the view of Ibn Baz and the scholars of the Permanent Committee. See Fatawa Ibn Baz (15/105) and Fatawa al-Lajnah (3127).
When Should You Perform the Eid Prayer?
If the celebration of Eid in your area does not coincide with Mecca, should you participate in the prayer? Scholars such as Ubaid al-Jabiri, Asim al-Qaruti, and Adil as-Subai’i provided the following guidance:
If your absence would cause division or conflict, it is better to attend and perform the prayer as a voluntary (nafl) act.
If your absence will go unnoticed, you may choose not to participate in the prayer.
On the Day of Sacrifice (Eid al-Adha), it is better not to offer the sacrifice on the day when your local community celebrates. Instead, you can gather with those who relied on visual moon sightings and conduct the prayer separately, discreetly. If this is impossible or would cause conflict, you may perform Eid at home with family members without a sermon (khutbah), as Anas ibn Malik did when he missed the communal Eid prayer.
When Should You Pay Zakat al-Fitr?
If Eid is celebrated earlier in your city and you fear not having enough time to pay Zakat al-Fitr before the actual Eid prayer (due to collection deadlines, etc.), you can pay it in advance—a day or two before the holiday. Some companions did this, and Sheikh Ali at-Tuwayjiri gave similar advice to some Russian-speaking students in such situations.
Avoiding Disagreements
Twice a year, the Muslim Ummah splits into two groups: those who enter Ramadan a day earlier and those who start fasting a day later. The same happens at the end of Ramadan. Of course, this appears as a division of the Ummah and is unpleasant for Muslim hearts.
However, there is nothing unusual or critically negative about this. The Prophet (peace and blessings be upon him) said: “Fast when everyone fasts, and break the fast when everyone breaks it, and sacrifice when everyone sacrifices.” (Tirmidhi 697, Ibn Majah 1660).
Shaykh al-Islam Ibn Taymiyyah said: “A person should not begin or end fasting alone, even if he sees the moon. He must fast and break the fast with the people, as indicated by the hadith of the Prophet (peace and blessings be upon him).” (Majmu’ al-Fatawa , 25/114)
Imam as-San’ani said: “This hadith contains evidence that unity with the people is required in establishing the festival (‘Eid). An individual who believes the day of the festival has arrived due to sighting the moon is obligated to align with the people. Unity among people regarding the Eid prayer, breaking the fast, and the sacrifice is obligatory for every individual.” (Subul al-Salam , 2/72).
From this hadith and the opinions of scholars, it is clear that every person living in a particular locality should begin and end fasting together with their community. The same applies to the Day of Sacrifice. Nowadays, many Islamic countries have special committees observing and confirming the appearance of the new moon, and people in that area should follow these committees' decisions (provided they are competent and honest).
Unity should manifest in this way to avoid discord. For example, Syria has its committee, and Syria is not obligated to follow Saudi Arabia in this matter, nor are other countries. Those countries without such observations rely on the moon sightings of committees from neighboring countries. But under no circumstances should this be determined by astronomical calculations, as Turkey does, and those muftiates following in its footsteps...
Yüce Allah kalplerimizi sakinleştirsin ve sıkıntıya boyun eğmesine izin vermesin...
Bir kez daha, Ramazan Bayramı farklı günlerde kutlanıyor. Ramazan ayını 28 gün olarak gözlemleyen ülkeler doğal olarak bugün 29. günü tamamlıyor. Bazı ülkeler ise (azınlık olanlar), Ramazan'a bir gün önce girdikleri için bayramı bugün kutluyor. Tabii ki bu durum karışıklığa ve şüpheye neden oluyor. Ancak Allah'ın izniyle, şüphesi olanlar için rahatlatıcı bir açıklama şu: Eğer Dünya üzerinde Ramazan ayının başlangıcını işaret eden hilalin genç ayı görülebiliyorsa, ilk gün ay olarak sayılır. Bu durumda Ramazan'ın sonunda da, sabah namazından (Fecr) önce Şevval ayının başlangıcı görülebilir. İnşallah, Allah'ın iradesi ve merhametiyle, O'na güvenerek Ramazan Bayramını kutlayabiliriz.

Örneğin, Arnavutluk'un başkenti Tiran'da sabah namazı 04:53'te kılınıyor.

Elhamdülillah, yeni ayın hilali Tiran'da Fecr'den önce zaten görünüyor. Benzer şekilde Sibirya, Kazan, Moskova ve diğer yerlerde de aynı şey oldu.
Birçok insan yazıyor, arıyor ve bazılarının yarın oruç tutacağını, bazılarının ise kutlayacağını soruyor. Bu konuda ne durumda olduğuna dair cevap vereceğim, bu konuda hiçbir sorun yok. Ayın görüldüğü bir yerin, tüm dünya üzerindeki Müslümanlar için yeterli olup olmadığı sorusu ise ihtilaflı bir meseledir. Ve bu ihtilaf kabul edilebilir bir ihtilaf.
Hanbeliler, ayın dünyanın herhangi bir yerinde görülmesinin tüm Müslümanlar için yeterli olduğunu belirttiler. Bunu destekleyen delil, Peygamber Efendimizin (sallallahu aleyhi ve sellem) şu hadisi: “Ayı gördüğünüzde oruç tutun ve ayı gördüğünüzde orucu bırakın.” Yani, ayın dünyanın herhangi bir yerinde görülmesi, tüm Müslüman cemaat için yeterlidir.
Bu konudaki ikinci görüş ise, her bölgeye göre ayrı olarak ayın görülmeyeceği yönündedir. Başka bir bölgede ayın görülmesi o bölgedeki Müslümanların durumunu etkilemez. Dolayısıyla bu görüşe göre Suudi Arabistan’da ya da Mavritanya’da ayın görülmesi, sizin bölgelerinizdeki insanların durumunu değiştirmez. Bu görüş, İbn Abbas’tan (ra) nakledilmiştir. Dolayısıyla, kimilerinin İbn Abbas’ın görüşüne dayanarak yarın oruç tutması, diğerlerinin de Hanbelilerin görüşüne dayanarak bayram yapması arasında hiçbir sorun yoktur. Bu konu Müslümanlar arasında anlaşmazlık, tartışma ve bölünmeye sebep olmamalıdır.
Ülkene, bölgeye veya camiye göre bayram farklı kutlanıyorsa ne yapmalısın?
Genellikle Müslüman ülkeler hatta bazı şehirler (camiler) Ramazan'ın başlangıcı ve bitişi konusunda anlaşmazlığa düşer. Bu durumda sorular ortaya çıkar: "Oruç nerede kırılmalı, bayram namazı ne zaman kılınmalı, kurban kesme veya Zekât-ül Fitr ne zaman verilmeli, eğer senin yerin yeni ayın başlangıcını belirlemede farklıysa?"
Kendi Bölgeni Takip Et
Eğer şehrindeki veya ülkenindeki Müslümanlar ayın başlangıcı ve bitişini görsel olarak tespit ediyorsa, onlarla birlikte oruç tutmalı ve orucunu bitirmelisin. Bu konuda İbn Baz, İbn Useymin ve diğer bilginler, bu bayram Suudi Arabistan ile çakışmasa bile, böylesine görüş bildirmişlerdir. Bkz. "Fetava İbn Baz" (15/101), "Nurun 'ala ad-Darb" (16/71).
Eğer Bölgen Gökbilimsel Hesaplamalara Dayanıyorsa
Eğer ülken görsel ay görüsümlerini dikkate almıyor ve gökbilimsel hesaplamalara güveniyorsa, en doğrusu görsel olarak ay görülen ülkeyi takip etmektir. Geçmişte en güvenilir referans Suudi Arabistan olmuştur; çünkü orada Mekke Şerifesi bulunmaktadır ve Allah tarafından "tüm şehirlerin annesi" olarak adlandırılmıştır. Bkz. "Fetava İbn Baz" (15/105), "Fetava al-Lecne" (3127).
Bayram Namazını Ne Zaman Kılmalı?
Eğer bölgenizin bayram kutlaması Mekke ile uyuşmuyorsa, bayram namazına katılmalı mısınız? Bilgi sahibi olanlardan Ubeyd el-Cebiri, Esim el-Karyuti, Adil es-Subay'i gibi kişiler şunları söyledi:
Eğer yokluğunuz anlaşmazlık veya fitneye yol açacaksa, namaza katılmak ve bunu nafile olarak kılmak daha iyidir.
Yokluğunuz farkedilmeyecekse, namaza katılmayabilirsiniz.
Kurban Bayramı (Eid al-Adha) günü, bölgenizin kutladığı gün kurban kesmemek daha iyidir. Bunun yerine, ayı görsel olarak tespit edenlerle bir araya gelip namazı ayrı bir şekilde kılabilirsiniz, ancak bunu açıkça belli etmeden yapmalısınız. Eğer bu mümkün değilse veya fitneye yol açarsa, ailenizle birlikte evde hutbesiz olarak namazı kılabilirsiniz. Anas bin Malik de imamla birlikte bayram namazını kaçırdığında aynı şeyi yapardı.
Zekât-ül Fitr Ne Zaman Verilmeli?
Eğer şehrinizde bayram erken kutlanıyorsa ve gerçek bayram namazından önce Zekât-ül Fitr'i zamanında yetiştiremeyeceğinizden korkuyorsanız (toplama süreçleri bitebilir vb.), bir iki gün önceden verebilirsiniz. Bazı sahabeler bunu yapmıştır ve bazı Rusça konuşan öğrencilere benzer bir durumda Şeyh Ali et-Tuveycri bu şekilde cevap vermiştir.
Anlaşmazlıklardan Kaçının
Yılda iki kez, Müslümanlar iki gruba ayrılıyor: Ramazan ayına bir gün önce girenler ve bir gün sonra oruç tutmaya başlayanlar. Aynı durum Ramazan'ın sonunda da yaşanıyor. Elbette bu, dışarıdan bakıldığında ümmetin bölünmesi gibi görünüyor ve Müslüman kalpleri için hoş olmayan bir durum.
Ancak gerçekte bunda olağanüstü veya ciddi bir olumsuzluk yoktur. Peygamber Efendimiz (s.a.v.) şöyle buyurmuştur: "Herkes oruç tuttuğunda oruç tutun, herkes orucunu açtığında açın, herkes kurban kestiğinde kurbanınızı kesin." (Tirmizi 697, İbn Mace 1660).
Şeyhülislam İbn Teymiyye der ki: "Bir kişi, hilali görse bile yalnız başına oruç tutmaya veya orucunu bitirmeye başlamamalıdır. Hadis-i şerifte belirtildiği üzere, insan toplumla birlikte oruç tutmalı ve açmalıdır." ("Mecmu'u'l-Fetava", 25/114)
İmam es-San'ani der ki: "Bu hadiste, halkın birlik içinde olması gerektiği konusunda delil vardır. Ayın başladığını gören tek bir kişi bile halkla uyum sağlamalıdır. Bayram namazı, orucun açılması ve kurban kesimi konusunda insanların birliği, tek bir kişinin zorunlu olduğu anlamına gelir." ("Subulü's-Selam", 2/72).
Hadis ve bilginlerin görüşlerinden anlaşıldığı üzere, bir bölgede yaşayan herkes oruçlarını ve bayramlarını o bölgedeki insanlarla birlikte başlatmalı ve bitirmelidir. Aynı şey Kurban Bayramı için de geçerlidir. Günümüzde birçok İslam ülkesinde hilali gözlemleyen özel komiteler bulunmakta ve o bölgedeki insanlar bu komitelerin kararlarına uymalıdır (tabii ki komitenin yetkin ve dürüst olduğu varsayılarak).
Böylece toplumsal birlik sağlanmalı ve fitnelerden kaçınılmalıdır. Örneğin, Suriye'nin kendi komitesi vardır ve Suriye bu konuda Suudi Arabistan'ı takip etmek zorunda değildir. Aynı şey diğer ülkeler için de geçerlidir. Gözlem yapan komiteleri olmayan ülkeler ise komşu ülkelerin ay görülerine güvenir. Ama hiçbir koşulda Türkiye gibi gökbilimsel hesaplamalara dayanarak hareket edilmemelidir ve onu takip eden bazı müftülükler de...
Le Të qetësojë i Plotfuqishmi zemrat tona dhe të na parandalojë t'i nënshtrohemi trazirave...
Përsëri, Bajrami i Madh po festohet në ditë të ndryshme. Vendet që kanë vëzhguar muajin e Ramazanit për 28 ditë natyrshëm do ta përfundojnë sot si ditën e 29-të. Ndërkohë, disa vende (minoriteti), të cilat fillojnë Ramazanin një ditë më herët, e festojnë Bajramin sot. Natyrisht, kjo shkakton ngatërresë dhe dyshim. Megjithatë, sipas dëshirës së Allahut, ata që janë në dyshim mund të jenë të qetë: nëse hëna e re në fillim të muajit të Ramazanit mund të shihet kudo në Tokë, atëherë dita e parë llogaritet si pjesë e muajit. Në këtë situatë me përfundimin e Ramazanit, ekziston mundësia që para Fajrit të ditës vijuese të shihet fillimi i muajit të Shawwalit, dhe duke u mbështetur në Allah dhe në mirësinë e Tij, do të festojmë Bajramin e Madh.

Për shembull, në këtë kohë në Tiranë, kapitalen e Shqipërisë, namazi i mëngjesit është në orën 04:53.

Alhamdulillah, hëna e re tashmë është e dukshme para Fajrit në Tiranë. Ngjashëm ka ndodhur edhe në Siberi, Kazan, Moskë dhe vende të tjera.
Shumë njerëz po shkruajnë, po telefonojnë dhe pyesin për faktin se disa do të nënshtrihen postimit nesër, kurse të tjerët do ta festojnë. Çfarë është pozicioni në këtë çështje? Do të përgjigjem se nuk ka asnjë problem në këtë. Pyetja në lidhje me vëzhgimin e hënës dhe nëse vëzhgimi i saj në një vend është i mjaftueshëm për të gjithë myslimanët në botë për të festuar apo jo, është një çështje e ndryshimeve. Dhe ky ndryshim është i pranueshëm.
Hanbalitët thanë se vëzhgimi i hënës në çdo pikë të botës është i mjaftueshëm për të gjithë myslimanët të festojnë. Ata mbështeten në kuptimin e përgjithshëm të hadithit, në të cilin Profeti (sallallahu alejhi ue sellem) tha: "Postojeni kur e shihni hënën dhe përfundoni postimin kur e shihni hënën." Kjo do të thotë se vetëm vëzhgimi i hënës në çdo pikë të botës është i mjaftueshëm për të gjithë bashkësinë myslimane.
Opinioni i dytë në këtë çështje është se në çdo zonë hëna duhet të shihet veçmas. Dhe vëzhgimi i hënës në një zonë tjetër nuk ka ndikim në situatën e myslimanëve në zonën e tyre. Sipas këtij mendimi, fakti që hëna është parë në Saudi Arabi apo Mauritani nuk ka asnjë efekt për banorët e zonës suaj. Kjo mendim atribuohet Ibn Abbasit (radi Allahu anhuma). Prandaj, nuk ka problem nëse dikush do të postojë nesër bazuar në mendimin e Ibn Abbasit, ndërsa të tjerët do ta festojnë bazuar në mendimin e hanbalitëve. Kjo çështje nuk duhet të jetë shkak i ndryshimeve, debatit dhe ndarjes së myslimanëve.
Çfarë duhet të bëni nëse vendi juaj (zonë ose xhamia) e feston bajramin në mënyrë të ndryshme nga muslimanët e tjerë?
Shpesh, vende muslimane – dhe madje edhe qytete individuale (xhami) – mospranojnë në fillimin dhe përfundimin e muajit të Ramazanit. Kjo krijon pyetje të tilla: "Kur duhet të ndërpritet agjërimi, të kryhet namazi i festës, të kryhet ofrandja e zakonshme apo të paguhet zakati i Fitrit, nëse vendi juaj dallon në përcaktimin e fillimit të muajit të ri?"
Ndjekni zonën tuaj lokale
Nëse muslimanët në qytetin ose vendin tuaj përcaktojnë fillimin dhe përfundimin e muajit bazuar në vëzhgimin vizual, duhet të agjëroheni dhe të ndërprisni agjërimin me ta. Kështu kanë thënë Ibn Baz, Ibn Uthaymeen dhe studiues të tjerë, pavarësisht nëse ky bajram përputhet me Arabi Saudite apo jo. Shihni "Fatwa Ibn Baz" (15/101), "Nurun ‘ala ad-Darb" (16/71).
Nëse zona juaj mbështetet në llogaritjet astronomike
Nëse vendi juaj nuk merr parasysh vëzhgimet vizuale, por mbështetet në llogaritjet astronomike, është më e drejtë të ndiqni ato vende ku hëna është parë me sy. Referenca më e besueshme në të kaluarën ka qenë Arabi Saudite, ku ndodhet Meka e Shenjtë, e quajtur nga Allah "nëna e të gjitha qyteteve". Kështu kanë thënë Ibn Baz dhe studiuesit e Komitetit të Përhershëm. Shihni "Fatwa Ibn Baz" (15/105), "Fatwa al-Lajnah" (3127).
Kur duhet të kryhet namazi i festës?
Nëse festimi i bajramit në zonën tuaj nuk përputhet me Meken, a duhet të merrni pjesë në namaz? Njohësit e dinjitetit, si Ubaid al-Jabiri, Asim al-Qaruti, Adil as-Subai’i, kanë thënë këtë:
Nëse mungesa juaj do të shkaktojë ndarje ose konflikt, është më mirë të vijoni dhe të kryeni namazin si një veprim volontar (nafl).
Nëse mungesa juaj nuk do të vërehet, mund të zgjidhni të mos merrni pjesë në namaz.
Në Ditën e Ofrandës (Eid al-Adha), është më mirë të mos ofrohet ofrandja në ditën kur komuniteti lokal feston. Në vend të kësaj, mund të bashkoheni me ata që kanë mbështetur vëzhgimin e hënës dhe të kryeni namazin në një vend të veçantë, pa e publikuar këtë. Nëse kjo nuk është e mundur ose do të shkaktojë konflikt, mund ta kryeni bajramin në shtëpi me anëtarët e familjes pa khotbë, ashtu siç bënte Anas ibn Malik kur humbte namazin e bajramit me imam.
Kur duhet të paguani zakatin e Fitrit?
Nëse në qytetin tuaj bajrami festohet më herët dhe frikësoni se nuk do të keni kohë të paguani zakatin e Fitrit para namazit të vërtetë të festës (p.sh., koleksionet mund të përfundojnë, etj.), mund ta bëni këtë paraprakisht - një ose dy ditë para festës. Disa shoqërues kanë vepruar në këtë mënyrë, dhe shejh Ali at-Tuwayjiri ka dhënë këshilla të ngjashme për studentë rusophone në situata të ngjashme.
Shmangia e Mosmarrëveshjeve
Dy herë në vit, Umma muslimane ndahet në dy grupe: ata që hyjnë në muajin e Ramazanit një ditë më herët dhe ata që fillojnë agjërimin një ditë më vonë. E njëjta gjë ndodh edhe me përfundimin e muajit të Ramazanit. Sigurisht, nga jashtë kjo duket si një ndarje e ummës dhe është e pakëndshme për zemrat e muslimanëve.
Sidoqoftë, në të vërtetë nuk ka asgjë të pazakonshme ose shumë negative në këtë. Profeti (paqe dhe barakatet e Allahut mbi të) tha: "Agjërohuni kur të gjithë agjërojnë, dhe ndërprisni agjërimin kur të gjithë e ndërprisin, dhe ofroni kur të gjithë ofrojnë." (Tirmidhi 697, Ibn Majah 1660).
Shejhul-Islam Ibn Taymiyyah tha: "Një person nuk duhet të fillojë ose të përfundojë agjërimin vetëm, edhe nëse e ka parë hënën. Ai duhet të agjërojë dhe të ndërpritë agjërimin me njerëzit, siç tregon hadithi i Profetit (paqe dhe barakatet e Allahut mbi të)." ("Majmu’ul-fatawa", 25/114)
Imam as-San’ani tha: "Ky hadith përmban dëshmi se pajtimi me njerëzit është i pranueshëm në përcaktimin e festës ('id). Një person i caktuar, i cili mendon se dita e festës ka ardhur për shkak të zbulimit të hënës, detyrohet të jetë në pajtim me njerëzit. Njësia e njerëzve në lidhje me namazin e festës, ndërprerjen e agjërimit dhe ofrandën – është e detyrueshme për një person të caktuar." ("Subul al-Salam", 2/72).
Nga ky hadith dhe mendimet e studiuesve është e qartë se çdo person që banon në një vend të caktuar duhet të fillojë dhe të përfundojë agjërimin së bashku me popullin e tij. E njëjta gjë vlen edhe për Ditën e Ofrandës. Tani në shumë vende islame ka komitete speciale që vëzhgojnë dhe konfirmojnë shfaqjen e hënës së re, dhe njerëzit në atë zonë duhet të orientohen sipas vendimeve të këtyre komiteve (sigurisht nëse janë të aftë dhe të sinqertë).
Uniteti duhet të shfaqet në këtë mënyrë për të shmangur fitnen. Për shembull, Siria ka komitetin e vet, dhe Siria nuk është e detyruar të ndjekë Arabi Saudite në këtë çështje, dhe kjo vlen edhe për vende të tjera. Ato vende që nuk kanë këto vëzhgime mbështeten në vëzhgimet e hënës së komiteteve të vendeve fqinje. Por në asnjë rast nuk duhet të përcaktohet kjo sipas llogaritjeve astronomike, siç bën Turqia dhe disa muftinatë që e ndjekin atë...